Connect with us

Πολιτιστικά

Σαν σήμερα το 1772 γεννήθηκε ο Λυκούργος Λογοθέτης

Published

on

Ο Λυκούργος Λογοθέτης υπήρξε μία από τις σημαντικότερες προσωπικότητες του ελληνικού χώρου, κατά το πρώτο μισό του 19ου αιώνα. Διακρίθηκε, κυρίως, ως πολιτικός και στρατιωτικός ηγέτης της Σάμου κατά την Επανάσταση του 1821. Το πραγματικό του όνομα ήταν Γεώργιος Παπλωματάς.

Η προεπαναστατική δράση του Λυκούργου Λογοθέτη

Το 1795 μετακόμισε στο Βουκουρέστι και ανέλαβε γραμματέας του ηγεμόνα της Μολδαβίας Κωνσταντίνου Υψηλάντη και στη συνέχεια του ηγεμόνα της Βλαχίας Αλέξανδρου Σούτσου. Εκείνος τον προήγαγε σε λογοθέτη (αξίωμα που προσομοιάζει με αυτό του υπουργού) και τον τίτλο αυτό χρησιμοποιούσε στο εξής ως επώνυμο αντί του Παπλωματάς. Στο Βουκουρέστι έμαθε στοιχεία πρακτικής ιατρικής, που θα του φανούν χρήσιμα τα κατοπινά χρόνια. Αργότερα στάλθηκε ως σύμβουλος στον γαμβρό του Σούτσου και ηγεμόνα τής Μολδαβίας Ιωάννη Σαμουρκάση και το 1802 επέστρεψε στην Κωνσταντινούπολη, όπου αρραβωνιάστηκε με τη Μαριορή Καλλιμάχη, κόρη του ηγεμόνα Αλέξανδρου Καλλιμάχη. Ο αρραβώνας τους, όμως, γρήγορα διαλύθηκε.

Προτομή του Λυκούργου Λογοθέτη στο Πυθαγόρειο Σάμου

Οι υψηλές γνωριμίες του Λυκούργου Λογοθέτη και η οικονομική του άνεση τον έκαναν γνωστό στους συμπατριώτες του και, όταν το 1805 επικράτησε προσωρινά στη Σάμο η λαϊκή παράταξη των «Καρμανιόλων», τον κάλεσαν να αναλάβει τη διοίκηση του νησιού. Η έντονη αντίδραση των «Καλλικάντζαρων», που αντιπροσώπευαν την άρχουσα τάξη της Σάμου, τον ανάγκασε να επιστρέφει στην Κωνσταντινούπολη. Οι απειλές για τη ζωή του πολλαπλασιάστηκαν και το 1808 υποχρεώθηκε να κρυφτεί, αλλά σύντομα οι Οθωμανικές αρχές τον συνέλαβαν και τον εξόρισαν στη Μονή Βατοπεδίου του Αγίου Όρους.

Στα τέλη του 1810 ο Λογοθέτης ελευθερώθηκε με ενέργειες φίλων του κι επέστρεψε στην πατρίδα του, όπου στις 22 Μαΐου 1811 νυμφεύθηκε την Πουλουδίτσα Γεωργιάδη, αδελφή του πλοιάρχου Σταμάτη Γεωργιάδη. Το 1812 εκλέχθηκε προεστός της Δυτικής Σάμου, σύντομα όμως ήλθε σε ρήξη και πάλι με τους «Καλλικάντζαρους», και αφού διέφυγε από τέσσερις δολοφονικές απόπειρες, κατέφυγε στη Μύκονο και στη συνέχεια στην Κέρκυρα.

Στη Σάμο επέστρεψε το 1813, αλλά οι διαμάχες του με τους «Καλλικάντζαρους» συνεχίστηκαν και ο ίδιος φυλακίστηκε, ενώ παράλληλα έχασε την περιουσία του. Τελικά, εγκαταστάθηκε στη Σμύρνη, όπου άσκησε το επάγγελμα του γιατρού και του φαρμακοποιού. Εκεί μυήθηκε στη Φιλική Εταιρεία το 1819 κι έλαβε το συνωμοτικό όνομα «Λυκούργος». Έτσι, από τότε με μέχρι το θάνατό του χρησιμοποιούσε ως ονοματεπώνυμο το Λυκούργος Λογοθέτης.

Τα επαναστατικά χρόνια του Λυκούργου Λογοθέτη

Λίγο πριν από την έναρξη της Επανάστασης του 1821 διορίστηκε από τον Αλέξανδρο Υψηλάντη αρχηγός των επαναστατικών δυνάμεων της Σάμου. Στο νησί έφθασε στις 24 Απριλίου, μία εβδομάδα μετά την κήρυξη της Επανάστασης στη Σάμο από τον καπετάν Κωνσταντή Λαχανά. Αμέσως ανέλαβε την αρχηγία και επιδόθηκε στην πολιτική και στρατιωτική οργάνωση των επαναστατημένων Σαμιωτών, δείχνοντας πολιτική οξυδέρκεια και μεγάλη οργανωτική ικανότητα. Το πρώτο του μέλημα ήταν η συμφιλίωσή του με τους «Καλλικάντζαρους», με αποτέλεσμα να μην αμφισβητηθεί η εξουσία του σε όλη τη διάρκεια του Αγώνα. Στις 8 Μαΐου, σε μεγάλη συγκέντρωση στο Νέο Καρλόβασι κηρύχθηκε και επίσημα η Επανάσταση στο νησί και στις 12 Μαΐου ο Λυκούργος Λογοθέτης αναγορεύεται Γενικός Διοικητής και Στρατηγός της Σάμου.

Οι στρατιωτικές του ικανότητες αναδείχθηκαν, όταν στις 4 Ιουλίου, ο οθωμανικός στόλος υπό τον Καρά Αλή επιχείρησε να αποβιβάσει αγήματα και να καταλάβει τη Σάμο. Οι πρόκριτοι τρομοκρατήθηκαν και ήθελαν παράδοση. Ωστόσο, όλες οι προσπάθειες των Τούρκων, παρά τον σφοδρό κανονιοβολισμό, απέτυχαν και σκοτώθηκαν περί τους 300 εχθρούς που μπόρεσαν να αποβιβαστούν. Η επιτυχία αυτή αύξησε το κύρος του, η φήμη του ξεπέρασε τα στενά όρια του νησιού και ο Δημήτριος Υψηλάντης τον διόρισε Αρχιστράτηγο της Σάμου.

Λυκούργος Λογοθέτης

Στις αρχές του 1822, πατριώτες από τη Χίο και κυρίως ο πρόκριτος Αντώνιος Μπουρνιάς τον έπεισαν να επιχειρήσει εκστρατεία στη Χίο και τον διαβεβαίωσαν ότι ο λαός τού νησιού ήταν έτοιμος να επαναστατήσει. Ύστερα από κάποιο δισταγμό, ο Λογοθέτης δέχθηκε και στις 10 Μαρτίου 1822 αποβιβάστηκε στη Χίο με 2.500 ένοπλους Σαμιώτες. Αμέσως αντικατέστησε με δικούς του ανθρώπους τις τοπικές αρχές και προσπάθησε να οργανώσει τον αγώνα του νησιού. Η αντίδραση, όμως, των προεστών της Χίου και η δική του αυταρχική συμπεριφορά, εμπόδισαν την πλήρη προετοιμασία της άμυνας και, όταν έφτασε στο νησί ισχυρός τουρκικός στόλος και στρατός, το νησί καταστράφηκε και οι κάτοικοι σφαγιάστηκαν ή πουλήθηκαν δούλοι.

Για την καταστροφή της Χίου θεωρήθηκε υπεύθυνος ο Λυκούργος Λογοθέτης και η προσωρινή κυβέρνηση τον κάλεσε στο Ναύπλιο για απολογία και τον φυλάκισε. Ύστερα από λίγους μήνες όμως αποφυλακίστηκε, χάρη στην επέμβαση των στρατιωτικών και συγκεκριμένα του Κολοκοτρώνη και του Νικηταρά.

Στο μεταξύ, κατά τη διάρκεια της απουσίας του, είχαν αναζωπυρωθεί οι εμφύλιες διαμάχες στη Σάμο, μεταξύ των «Καρμανιόλων» και «Καλλικάντζαρων». Ο Λογοθέτης, με το αναμφισβήτητο κύρος που διέθετε, ανέλαβε και πάλι καθήκοντα διοικητή, μετά την επιστροφή του στην πατρίδα, στις 10 Ιανουαρίου 1823. Αφού επανέφερε την ενότητα, οργάνωσε από την αρχή την άμυνα της Σάμου και το 1824 ήταν έτοιμος να αποκρούσει τις νέες προσπάθειες των Τούρκων να προσβάλουν το νησί.

Όταν ο οθωμανικός στόλος υπό τον Χοσρέφ Πασά εμφανίστηκε στη Σάμο, πολλοί ήταν εκείνοι που ήθελαν να παραδοθούν ή να εγκαταλείψουν το νησί. Σε μεγάλη συγκέντρωση των κατοίκων, ο Λυκούργος Λογοθέτης μίλησε με ρεαλισμό κι έπεισε τους συμπατριώτες του ότι η μόνη διέξοδος ήταν να παραμείνουν στην πατρίδα τους και να πολεμήσουν ως το τέλος. Ο εμπνευσμένος λόγος του ενθουσίασε τους Σαμιώτες, οι οποίοι οχύρωσαν το νησί αποτελεσματικά. Όταν ο Χοσρέφ προσπάθησε να διενεργήσει απόβαση, συνάντησε αποφασιστική αντίδραση και μετά τη ναυμαχία του Γέροντα (29 Αυγούστου 1824) υποχρεώθηκε να αποσυρθεί. Έκτοτε, και κάθε χρόνο, οι συμπατριώτες του τον εξέλεγαν διοικητή της Σάμου. Τον Ιούλιο του 1826 μία ακόμη επιχείρηση του Χοσρέφ Πασά να καταλάβει τη Σάμο απέτυχε.

Η μετεπαναστατική δράση του Λυκούργου Λογοθέτη

Με απόφαση του Ιωάννη Καποδίστρια διορίστηκε μέλος του «Πανελληνίου» (16 Μαρτίου 1829) και στη συνέχεια έκτακτος επίτροπος Μεσσηνίας και Κάτω Λακωνίας (14 Αυγούστου 1829 – 28 Μαρτίου 1830). Ενδιάμεσα είχε εκλεγεί πληρεξούσιος Σάμου στην Δ’ Εθνοσυνέλευση του Άργους (11 Ιουλίου – 6 Αυγούστου).

Το 1830 οι «Προστάτιδες Δυνάμεις» αποφάσισαν να μη συμπεριληφθεί η Σάμος στο νέο ελληνικό κράτος (Πρωτόκολλο του Λονδίνου της 22ας Ιανουαρίου/3ης Φεβρουαρίου). Τότε, ο Λυκούργος Λογοθέτης παραιτήθηκε από τη θέση του, επέστρεψε στην πατρίδα του και άρχισε τον αγώνα για να ανατρέψει την άδικη αυτή απόφαση. Το μόνο όμως που πέτυχαν οι Σαμιώτες ήταν να ονομαστεί η Σάμος αυτόνομη ηγεμονία φόρου υποτελής στην Υψηλή Πύλη (1832). Ο Σαμιώτης αγωνιστής αναγκάστηκε, κάτω και από την πίεση των Τούρκων, αλλά και των εκπροσώπων των Μεγάλων Δυνάμεων, να εγκαταλείψει οριστικά την πατρίδα του και να καταφύγει στην Τήνο (10 Μαΐου 1834) και από εκεί στο Ναύπλιο (1836) και στην Αθήνα (1837).

Επί Όθωνος το 1836 έλαβε το βαθμό του συνταγματάρχη στη Βασιλική Φάλαγγα και τον επόμενο χρόνο διορίστηκε Σύμβουλος της Επικρατείας. Το 1843 εκπροσώπησε τη Σάμο ως πληρεξούσιος στην Εθνοσυνέλευση που προέκυψε από την Επανάσταση της 3ης Σεπτεμβρίου και ψήφισε το πρώτο Σύνταγμα μετά την ανεξαρτησία (Σύνταγμα του 1844) και τον επόμενο χρόνο διορίστηκε γερουσιαστής από τον Όθωνα. Το 1847 του απενεμήθη ο βαθμός του υποστρατήγου της Βασιλικής Φάλαγγας.

Ο Λυκούργος Λογοθέτης πέθανε στις 22 Μαΐου 1850 στην Αθήνα, σε ηλικία 78 ετών, «εξ αποστεώσεως των βαλβίδων της καρδίας», όπως ανέφερε το πιστοποιητικό θανάτου του. Έφυγε από τη ζωή πικραμένος και απογοητευμένος, που δεν αξιώθηκε να δει τη Σάμο τμήμα του πρώτου ελληνικού κράτους. Κηδεύτηκε την επομένη με ιδιαίτερες τιμές. Άφησε δύο γιους και δύο θυγατέρες. Έγραψε απομνημονεύματα που αναφέρονται στην περίοδο της Επανάστασης.

 

ΠΗΓΗ: ΣΑΝ ΣΗΜΕΡΑ

Comments

comments

Πολιτιστικά

«Απόπλους» – Τεύχος αφιερωμένο στα 200 χρόνια από την Επανάσταση του 1821

Published

on

By

Το νέο τεύχος του περιοδικού Απόπλους,  με αριθμό 87, είναι αφιερωμένο στην επέτειο των 200 χρόνων από την Επανάσταση του Εικοσιένα.

Το τεύχος περιλαμβάνει κείμενα παλαιών και νέων συνεργατών, τα οποία κατανέμονται σε τρεις ενότητες. Η πρώτη αφορά ιστορικά θέματα σχετικά με την επανάσταση στη Σάμο. Αρχίζει ωστόσο με ποίημα του Γεωργίου Κλεάνθη, σύγχρονου προς τα γεγονότα και τελειώνει με σχόλια στο θεατρικό του ίδιου Χαρίδημος ο Σάμιος. Στη δεύτερη ενότητα περιλαμβάνονται δοκίμια γενικά για την επανάσταση, την οπτική σύγχρονων ιστορικών, τους εορτασμούς που έγιναν κατά την πρώτη εκατονταετηρίδα, καθώς και δοκίμια προβληματισμού για την πρόσληψη, την επίδραση και τους εορτασμούς του Εικοσιένα που πραγματοποιούνται φέτος, στη διακοσιοστή επέτειο. Η τρίτη ενότητα περιέχει κείμενα λογοτεχνικά, πεζά και ποιητικά, εμπνευσμένα από το μεγάλο γεγονός του νέου ελληνισμού.

Στο τελευταίο μέρος, όπως σε κάθε τεύχος, φιλοξενούνται βιβλιοπαρουσιάσεις.   Με συγκινητικό τρόπο στο προλογικό σημείωμα, το «Ημερολόγιο Καταστρώματος» η συντακτική ομάδα αφιερώνει το τεύχος ως φόρο τιμής στους πρώτους Σαμιώτες πεσόντες το πρώτο έτος της Επανάστασης και στους ιστορικούς του 19ου και 20ού αιώνα που διέσωσαν πολύτιμες και δυσεύρετες πηγές για το σαμιακό Εικοσιένα.

Η συντακτική Ομάδα του Απόπλου

Comments

comments

Continue Reading

Πολιτιστικά

Παγκόσμια ημέρα θεάτρου 2021: Το Ελληνικό Θέατρο πριν και μετά την Επανάσταση του ’21

Published

on

By

Με αφορμή την παγκόσμια ημέρα θεάτρου, ένα επίκαιρο θέμα: Οι παραστάσεις σύγχρονου δράματος με αρχαία και νεότερα θέματα ανανεώνουν τον ελληνικό αγώνα για την αρχέγονη ελευθερία.

Η Helen Mirren(Έλεν Μίρεν), ίσως η πιο επιδραστική «Κασσάνδρα» που έχω παρακολουθήσει ποτέ στην τραγωδία «Αγαμέμνων» σε αποσπάσματα από τη μόνη τριλογία του Αισχύλου, την «Ορέστεια», σε τηλεοπτική παραγωγή από το BBC, στο μήνυμά της για την Παγκόσμια Ημέρα Θεάτρου τονίζει τις επαγγελματικές επιπτώσεις της πανδημίας στους καλλιτέχνες και την επαγγελματική «ανάρρωση» μετά την Covid. Οι προφητείες έως τώρα έχουνε επαληθευτεί επώδυνα για το θέατρο, ωστόσο η τέχνη της παράστασης πάντα υπάρχει ως η σημαντική αρωγός στην ανάγκη των ανθρώπων για λύτρωση και κοινωνική κάθαρση. Στα Βαλκάνια το 19ο αιώνα, η ποίηση είναι το απόλυτο όχημα ρεαλιστικής αναδόμησης για τον έσω οραματισμό της Ελευθερίας. Ο Διαφωτισμός και οι επιταγές του κλασικισμού επιστρέφουνε στην Ελλάδα το αθάνατο αρχαίο πνεύμα. Ο Διονύσιος Σολωμός γράφει το 1824 στον Ιωάννη Τερτσέτη ότι ανάμεσα στην ελληνική αρχαιότητα και στο νέο Ελληνισμό το χάσμα είναι αγεφύρωτο χωριζόμενο από την έλευση του Ιησού και γιατί μόνο η αρχαιότητα βοηθά στην πρωτότυπη δημιουργία.

 

Προφανώς, ο Σολωμός εξηγεί την προεπαναστατική θεατρική ζωή των ελληνορθόδοξων Βαλκανίων. Το προεπαναστατικό θέατρο, όπως ακριβώς το αρχαίο δράμα από την Αθήνα τον 5ο αι. π.Χ. και από τη νεοκλασική Γαλλία, το κλασικό θέατρο είναι ποίηση, επομένως έμμετρος λόγος. Οι αρχαίοι τραγικοί ποιητές συνθέτουνε σε ιαμβικό τρίμετρο και τα στάσιμα σε τροχαϊκό τετράμετρο στίχο. Στη γείτονα χερσόνησο, οι Ιταλοί όπως ο συγκαιρινός Αλφιέρι, μολονότι αντεπαναστάτης ο ίδιος, εκείνος συνέθεσε ελληνικές τραγωδίες περί τα τέλη του 18ου αιώνα σε ενδεκασύλλαβο, με θέματα από τα αρχαία δράματα Αγαμέμνων, Αντιγόνη, Πολυνείκης, Ορέστης, Μερόπη και δύο εκδοχές της Άλκηστης, δημοσιευμένες post mortem. Αντίστοιχα, οι Γάλλοι ομότεχνοι το νεοκλασικό 17ο και το 18ο αιώνα συνθέτουνε τις αρχαιόθεμες τραγωδίες σε ομοιοκατάληκτο ενδεκασύλλαβο στίχο, όπως ο Βολταίρος σε αλεξανδρινό στίχο τον Οιδίποδα και τη Μερόπη (η ελληνική μετάφραση εντέλει διασώζεται σε τυπογραφείο του Βουκουρεστίου το 1820), αλλά κυρίως ο Ρακίνας στις ελληνικές τραγωδίες του «Θηβαΐδα», «Αλέξανδρος ο Μέγας», «Μιθριδάτη», «Ανδρομάχη», «Ιφιγένεια», «Φαίδρα», άμεσα αντλημένες από το μυθολογικό φάσμα του Ομήρου και του Ησιόδου, όπως μας επισημαίνει για τους επικούς ποιητές ο Ηρόδοτος (2.53). Οι τρεις ελληνικοί μυθολογικοί κύκλοι, ο θηβαϊκός κύκλος, ο αργοναυτικός κύκλος και ο τρωικός κύκλος γονιμοποιούν την τραγωδία στην Ευρώπη μετά την Αναγέννηση.

Ο «Αλέξανδρος ο Μέγας» του Ρακίνα, αμέσως μετά τον νέο «Αχιλλέα» του Αθανάσιου Χριστόπουλου, η σύγχρονη τραγωδία που παίζεται στο Βουκουρέστι και στο Ιάσιο, ο Μακεδόνας στρατηλάτης από το Γάλλο Ρακίνα ο «Αλέξανδρος ο Μέγας» είναι το πρώτο ευρωπαϊκό θεατρικό έργο ευρισκόμενο σε προεπαναστατική παράσταση από  Έλληνες στο Βουκουρέστι το έτος 1806. Η χρονολογία της πρώτης παράστασης στις Ηγεμονίες είναι ενταγμένη στη μετά τη δράση του Ρήγα Βελεστινλή αφύπνιση των ραγιάδων στα Βαλκάνια και το ίδιο έτος τυπώνεται ανωνύμως η Ελληνική Νομαρχία, ήτοι Λόγος περί Ελευθερίας, ένα πύρινο κείμενο πολιτικής αναγέννησης των νέων Ελλήνων μέσα από την παιδεία και τη δημοκρατία ως θεσμικό πολίτευμα. Παράλληλα, στα Βαλκάνια μαίνεται η Επανάσταση των Σέρβων (1804-1813) και στο ανατολικό Αιγαίο η Σάμος κηρύττει μόνη της την Επανάσταση χωρίς άλλη υποστήριξη, αυτό είναι το σαμιακό κίνημα των Καρμανιόλων (1805-1812). Όταν η «Ελληνική Νομαρχία» τυπώνεται στην Ιταλία το 1806 είναι ανώνυμη γιατί η επαναστατική δράση των υπόδουλων ραγιάδων, ακόμα και εκτός Οθωμανικής Αυτοκρατορίας, άμεσα επέφερε φυλάκιση και συχνά τη θανατική ποινή (ο Ρήγας και ο Αλέξανδρος Υψηλάντης φυλακίστηκαν από ευρωπαίους, όχι από τους Τούρκους). Το πρώιμο σύνταγμα των Ελλήνων αφιερώνεται στο Ρήγα ο οποίος πραγματικά έβαλε τις νέες βάσεις της Ελληνικής Δημοκρατίας, ο Ρήγας είναι ο εθνάρχης.

Στον Θουκυδίδη και νωρίτερα στον Ηρόδοτο η λέξη «επανάστασις» χρησιμοποιείται για πρώτη φορά στην Ιστορία ως συνώνυμη με την πολιτειακή εκτροπή, αμφότερες οι αναφορές για το νησί της Σάμου. Ο λάτρης του Αιγαίου, ο ποιητής Οδυσσέας Ελύτης, έγραφε πως υπάρχουνε συμπτώσεις που θα έπρεπε να ντρέπονται. Από τα ανατολικά του Ελληνισμού μέχρι τα παγωμένα νερά του Δουνάβεως οι Έλληνες τω σκέπτεσθαι ξεσηκώνονται πνευματικά αρχικά κι έπειτα παίρνουνε τα όπλα σ’ έναν πόλεμο Δαβίδ με Γολιάθ. Ο Ιερός Λόχος του Αλέξανδρου Υψηλάντη είναι η μαγιά από τον προεπαναστατικό θεατρικό αναβρασμό των Ακαδημιών στη Μολδοβλαχία στις αρχές του 19ου αιώνα. Πηγές για παράδειγμα αναφέρουνε ότι στο Βουκουρέστι έγινε παράσταση του δραματικού έργου «Φαίδρα» του Ρακίνα από το Δεκέμβριο 1818 έως τον Απρίλιο 1819, ενώ από τον Απρίλιο και όλο το θέρος του 1819 παιζότανε στα ελληνικά η «Μερόπη» του Βολταίρου.

Μία από τις ωραιότερες σύγχρονες απεικονίσεις του κλασικού έργου αυτού του Ρακίνα με το Εθνικό Θέατρο της Μεγάλης Βρετανίας και με «Φαίδρα» την Helen Mirren είχα τη χαρά να παρακολουθήσω σε έμμετρη προσαρμογή του Βρετανού ποιητή Ted Hughes το 2009. Πίσω στη Μολδοβλαχία, η προεπαναστατική παράσταση στο Βουκουρέστι είχε σπουδαία απήχηση κι άλλωστε ήτανε η πρώτη φορά που γυναίκες ηθοποιοί με αφορμή τη «Φαίδρα» συμπεριλήφθησαν στο θίασο. Τα μέλη της ομάδας Θεάτρου στο Βουκουρέστι ήτανε ο Αθανάσιος Χριστόπουλος, ο Νικόλαος Σκουφάς, ο Γεωργάκης Ολύμπιος, ο Ιάκωβος Ρίζος-Ραγκαβής, ο Κωνσταντίνος Κυριακού Αριστίας, ο Θεόδωρος Αλκαίου και οι κυρίες Μαριγώ Αλκαίου και Μαρία Παππά-Ιωάννου. Στην επαναστατημένη Σάμο επί Σαμιακής Πολιτείας, η νεαρή Φωτεινή Σπάθη μεταφράζει από τα γαλλικά τα δύο καίρια έργα, τον πολεμικό Μωάμεθ του Βολταίρου και την εριστική Φαίδρα του Ρακίνα. Μάλιστα, αντίτυπο της μετάφρασης του γαλλικού έργου «Φανατισμός ή ο προφήτης Μωάμεθ» από τη Σαμιώτισσα Σπάθη υπάρχει σήμερα στην Ψηφιακή Βιβλιοθήκη Ανέμη από το Πανεπιστήμιο Κρήτης.

Λατρευτική διάσταση για τους ήρωες του ’21

Με την Επανάσταση τα θέματα αλλάζουνε και γίνονται περισσότερο επίκαιρα. Οι ήρωες του ΄21 αποκτούνε λατρευτική διάσταση γιατί το αποτέλεσμα είναι η εθνική ανεξαρτησία πέρα από κάθε προσδοκία και με ένα αγώνα άνισο στα πεδία των μαχών με επιδημίες και μεγάλη δυστοκία. Ένα κεντρικό θέμα του θεάτρου, πριν και μετά την Επανάσταση, πράγματι παραμένει η επιδημική εξάπλωση των ασθενειών, με τον ίδιο τρόπο που μας απασχολεί τώρα.

Η τραγωδία και η κωμωδία συνιστούν δημόσια ιστορία. Ο Θουκυδίδης για παράδειγμα στο 2ο Βιβλίο στις «Ιστορίες» του αφηγείται τον ιστορικό λοιμό της αρχαίας Αθήνας από το 430 π.Χ. έως το 426 π.Χ. σε μόλις επτά παραγράφους (Θουκυδίδης, Βιβλίο ΙΙ. 47-54), σ’ ένα κείμενο ορόσημο που συνιστά την πρώτη παγκόσμια ιστοριογραφία.  Ο φίλος του Περικλή, ο ποιητής Σοφοκλής, σύντομα αναπαριστά το θάνατο του ηγέτη Περικλή στο γνωστό λοιμό στο τραγικό δράμα «Οιδίπους Τύραννος» (428 π.Χ.). Αιώνες μετά την κλασική εποχή, ο διάσημος ιστορικά και λογοτεχνικά λοιμός υποτροπιάζει από τον Ιάκωβο Ρίζο-Νερουλό στην «Ασπασία» (1813). Η τραγωδία «Ασπασία» σε τρεις πράξεις είναι ένα πρωτότυπο έργο του Ιάκωβου Ρίζου-Νερουλού, με Χορό γυναίκες από τη Μίλητο, τις ακόλουθες της Ασπασίας.

Όταν ξεσπάει η επιδημία, ο Περικλής για την προστατεύσει την στέλνει πίσω στη Μίλητο στην Ιωνία απ’ όπου κατάγεται, όμως εκείνη επιστρέφει αιφνιδίως και τον αναζητά. Στην τραγωδία ανεβαίνουνε επί σκηνής ο Ιπποκράτης, ο Σωκράτης και ο Νικίας, ποτέ όμως ο ίδιος ο Περικλής, ο οποίος μάλλον θανών από το λοιμό, πρωταγωνιστεί εν τη απουσία του. Η τραγωδία «Ασπασία» είναι μια προεπαναστατική απεικόνιση της χειμαζόμενης Ελλάδας από την οθωμανική κατοχή τόσων αιώνων ή άλλως περιμένοντας τον Περικλή, μια αλληγορία για τη δημοκρατία της βαλκανικής χερσονήσου. Η επιδημία ως θέμα επιβιώνει μετά την Επανάσταση, για παράδειγμα στην κωμωδία «Ο Εφημεριδόφοβος» (1837), όπου ο Ιάκωβος Ρίζος-Νερουλός επαναφέρει την εξαπλωμένη νόσο στο σύγχρονο Αίγιο όταν ένα καράβι από τη Μάλτα αράζει στην αχαϊκή κωμόπολη.

Ας θυμηθούμε ότι η Επανάσταση intra muros αρχίζει από τη Βοστίτσα, έπειτα μετονομασθείσα σε Αίγιο μόλις το 1833, όταν η Βαυαροκρατία επιθυμεί την κάθαρση των λέξεων της τουρκικής περιόδου. Ωστόσο, κανένας ποτέ δεν αλλάζει την Ιστορία ως μία πραγματική τραγωδία εν πράξη.

Πηγή: ΓΕΩΡΓΙΑ ΤΣΑΤΣΑΝΗ

Ethnos.gr

Comments

comments

Continue Reading

Πολιτιστικά

Η Αερολέσχη Ικαρίας για την αναβίωση της Ικαριάδας

Published

on

By

Η Αερολέσχη Ικαρίας ”Ίκαρος”, που ιδρύθηκε το 2015 με βασικό στόχο την ενασχόληση των Ικαρίων με τον Αεραθλητισμό και με όραμα να αναβιώσουν στην Ικαρία οι εκδηλώσεις τιμής του πρώτου Αεροπόρου της Ελληνικής Μυθολογίας χαιρετίζει την επίσκεψη του Αντιπεριφερειάρχη Μεταναστευτικής Πολιτικής και Αθλητισμού Δημήτρη Κουρσουμπά στο νησί μας.

Η συνάντηση με τον κ.Αντιπεριφερειάρχη και τον Δήμο Ικαρίας την Παρασκευή 5 Μαρτίου που έλαβε χώρα στο Επαρχείο Ικαρίας, επισφράγισε με τον καλύτερο τρόπο τις συνομιλίες που είχε η Αερολέσχη Ικαρίας ”Ίκαρος” με την Περιφέρεια Βορείου Αιγαίου και με τον Δήμο Ικαρίας σχετικά με το πάγιο αίτημα του Σωματείου μας, την επανασύσταση εκδηλώσεων με θέμα τον Μύθο του Ικάρου, την Ικαριάδα όπως την ξέρουμε στη νησί μας από τη δεκαετία του 1990 οπότε έγινε και η πρώτη και τελευταία εκδήλωση με την συμμετοχή φορέων και απεσταλμένων του χώρου του Αεραθλητισμού από όλο τον Κόσμο και την Αφή τότε της Ικαρίου Φλόγας.

Σύμφωνα με την πρόταση μας η Αερολέσχη Ικαρίας ”Ίκαρος” μαζί με την Περιφέρεια Βορείου Αιγαίου και τον Δήμο Ικαρίας, τον Ιούλιο του 2021, (εφόσον οι συνθήκες της Πανδημίας του Κορωνοιού το επιτρέψουν)με μια σειρά εκδηλώσεων θα αναβιώσει το Αεροπορικό Πνεύμα στο σημείο όπου ο Ίκαρος ολοκλήρωσε το ταξίδι του στην Ελευθερία δίνοντας το όνομα του στο νησί και πέλαγος μας.

Την διοργάνωση θα αναλάβει η πενταμελής επιτροπή, που ορίστηκε από την Περιφέρεια Βορείου Αιγαίου, η οποία αποτελείτε από την Αερολέσχη Ικαρίας Ίκαρος με τον πρόεδρο της Δημήτρη Φιλιπποπολίτη και το μέλος της Κωνσταντίνο Μαρκάκη, τον εκπρόσωπο της Περιφέρειας Βορείου Αιγαίου Νικόλαο Βασιλείου, τον εκπρόσωπο του Περιφερειακού Συμβουλίου Μανώλη Κάρλα και τον εκπρόσωπο του Δήμου Ικαρίας Σωτήρη Πολίτη.

Σκοπός μας είναι, η Ικαριάδα να προβάλλει την Ικαρία ως πατρίδα του Ικάρου και σημείο γέννησης της Αεροπορικής Ιδέας και να καθιερωθεί ως ετήσιο τριήμερο Φεστιβάλ Αεραθλητισμού και Πολιτισμού.

Το επόμενο διάστημα θα γίνουν οι απαραίτητες επαφές και ενέργειες έτσι ώστε να συγχρονιστούν όλοι οι εμπλεκόμενοι φορείς, συλλόγοι και πολίτες για την καλύτερη διεξαγωγή της πρώτης -μετά από 30 χρόνια- διοργάνωσης με θέμα τον Μύθο του Ικάρου.

Comments

comments

Continue Reading
Advertisement
Advertisement

Facebook

Σαμιακά5 ώρες ago

Νέο κέντρο δημιουργικής απασχόλησης για άτομα με αναπηρία στη Σάμο

Περιφερειακά6 ώρες ago

Σημεία εισήγησης Π. Χριστόφα στο Π.Σ. σχετικά με την ανάρτηση των Δασικών Χαρτών στην Περιφέρεια Βορείου Αιγαίου

Περιφερειακά6 ώρες ago

Αντεπίθεση της Χίου κατά της υπερδομής

Σαμιακά6 ώρες ago

«Προορισμός Ελλάδα» και Σαμιώτικο Μοσχάτο

Σαμιακά6 ώρες ago

Χρ. Τριαντόπουλος: Παρουσίαση των μέτρων στήριξης της σεισμόπληκτης Σάμου στη Βουλή

Σαμιακά18 ώρες ago

Μητρόπολη Σάμου: 14 ιεροί ναοί έλαβαν άδεια να επαναλειτουργήσουν

Σαμιακά19 ώρες ago

Ν.Σάμου: Περισσότεροι από 10.000 εμβολιασμοί κατά του covid-19

Σαμιακά22 ώρες ago

Κ. Μητσοτάκης: 3 Μαΐου ανοίγει η εστίαση

Σαμιακά1 ημέρα ago

Αύξηση κατά 10% της οικονομικής στεγαστικής συνδρομής προς τους σεισμόπληκτους

Σαμιακά1 ημέρα ago

Συνάντηση αντιπεριφερειάρχη Τουρισμού με Ένωση Ξενοδόχων Σάμου

COVID-193 εβδομάδες ago

ΕΟΔΥ: Δεκατρία νέα κρούσματα κορωνοϊού το τελευταίο 24ωρο στη Σάμο

Σαμιακά4 εβδομάδες ago

Ο δωδεκάχρονος Σαμιώτης Χριστόδουλος Σπανός έφτιαξε μια stop motion lego ταινία για την επέτειο των 200 χρόνων από την Ελληνική Επανάσταση

Σαμιακά3 εβδομάδες ago

Την Τετάρτη 7 Απριλίου ξεκινούν τα δρομολόγια του καταμαράν DODEKANISOS EXPRESS

Περιφερειακά3 εβδομάδες ago

Η αγανάκτηση των νησιωτών έφτασε στην Ευρώπη μέσω του Κώστα Μουτζούρη

Σαμιακά3 εβδομάδες ago

Πρόεδρος Κοινότητας Λέκκας για καραντίνα: Πρωτόγνωρη κατάσταση για όλους μας

Δήμος3 εβδομάδες ago

Έκτακτο Σ.Τ.Ο για την αντιμετώπιση της επιδημιολογικής έξαρσης του Covid-19 στη Λέκκα

Δήμος3 εβδομάδες ago

Οι «παλικαριές» σε πολίτες μετά την επίσκεψη Γιόχανσον

Σαμιακά1 εβδομάδα ago

Ο Σταυρός και πάλι στην κορυφή του ιστού της Ελληνικής Σημαίας στη πλατεία Πυθαγόρα

Αστυνομικά - Λιμενικά4 εβδομάδες ago

Ικαρία: Σύλληψη για καλλιέργεια και διακίνηση ναρκωτικών ουσιών

Σαμιακά2 εβδομάδες ago

Skyserv: Οι νέες κενές θέσεις εργασίας στον αερολιμένα της Σάμου

Σαμιακά2 εβδομάδες ago

Dodekanisos Seaways: Διακομιδή ενός βρέφους 8 ημερών και ενός ενήλικα ασθενή από Σύμη στη Ρόδο

Σαμιακά2 εβδομάδες ago

Κοκκάρι: Το εκκλησάκι του Αγίου Φανουρίου απο ψηλά

Σαμιακά4 εβδομάδες ago

Σάμος: Ύψωσαν τεράστια ελληνική σημαία για την 25η Μαρτίου

Σαμιακά4 εβδομάδες ago

Στρατιωτική Παρέλαση 25ης Μαρτίου- Αφιέρωμα για την επέτειο των 200 χρόνων από την Ελληνική Επανάσταση

Σαμιακά4 εβδομάδες ago

Ο δωδεκάχρονος Σαμιώτης Χριστόδουλος Σπανός έφτιαξε μια stop motion lego ταινία για την επέτειο των 200 χρόνων από την Ελληνική Επανάσταση

Σαμιακά1 μήνα ago

Παραλία Ψιλή Άμμος: Υποχώρησε η θάλασσα λόγω της άμπωτης

Σαμιακά2 μήνες ago

O «Aegean Explorer» στη Μάχη για την προστασία των Θαλασσών μας

Σαμιακά3 μήνες ago

Η νυχτερινή καταιγίδα στο Πυθαγόρειο Σάμου

Δήμος3 μήνες ago

Συνελήφθη για κλοπή κινητού απο Φαρμακείο

Αστυνομικά - Λιμενικά3 μήνες ago

Με το πλοίο Blue Star Mykonos η μεταγωγή στην Αθήνα του 38χρονου πρώην προπονητή | video

Δημοφιλή